Phân biệt Bơm dẫn động từ kiểu Trục ngang và Trục đứng: Kiểu trục đứng lắp gác mép bồn hút nước từ trên xuống không cần lúp-bê?
✔
Phân biệt Bơm dẫn động từ trục ngang và trục đứng, và vấn đề mồi bơm
Chào bạn, tôi hiểu những thắc mắc của bạn về bơm dẫn động từ, đặc biệt là việc lắp đặt và vận hành loại bơm này. Với hơn 20 năm kinh nghiệm, tôi sẽ đi thẳng vào vấn đề chính.
Đầu tiên, cần làm rõ về bơm dẫn động từ (magnetic drive pump):
- Đây là loại bơm đặc biệt, không có phớt làm kín trục bơm. Việc truyền động từ động cơ sang cánh bơm được thực hiện thông qua lực từ trường của hai bộ nam châm vĩnh cửu (một bên gắn với động cơ, một bên gắn với cánh bơm).
- Ưu điểm lớn nhất là không rò rỉ chất lỏng ra ngoài, cực kỳ quan trọng khi bơm các hóa chất độc hại, ăn mòn hoặc chất lỏng cần độ tinh khiết cao.
Giờ ta phân biệt kiểu trục ngang và trục đứng:
- Bơm dẫn động từ trục ngang:
- Cụm động cơ và cụm đầu bơm được bố trí nằm ngang.
- Đây là kiểu phổ biến nhất, dễ dàng lắp đặt, bảo trì và thay thế.
- Yêu cầu không gian lắp đặt theo chiều ngang.
- Bơm dẫn động từ trục đứng:
- Cụm động cơ và cụm đầu bơm được bố trí nằm dọc.
- Ưu điểm chính là tiết kiệm diện tích lắp đặt, phù hợp với những không gian hẹp.
- Một số loại bơm trục đứng có thể được thiết kế dạng bơm chìm thân đứng, nghĩa là phần buồng bơm và cánh bơm được nhúng hẳn vào chất lỏng trong bồn, còn động cơ nằm phía trên (kiểu này không cần mồi vì buồng bơm luôn ngập chất lỏng).
Về câu hỏi then chốt của bạn: “Kiểu trục đứng lắp gác mép bồn hút nước từ trên xuống không cần lúp-bê?”
Đây là một hiểu lầm phổ biến và cần được làm rõ ngay:
Hầu hết các loại bơm ly tâm dẫn động từ (dù là trục ngang hay trục đứng, trừ loại chìm thân đứng đã nói ở trên) đều KHÔNG TỰ MỒI. Điều này có nghĩa là:
- Nếu bạn lắp bơm cao hơn mặt nước trong bồn (tức là hút từ trên xuống), bạn bắt buộc phải mồi đầy nước vào toàn bộ đường ống hút và buồng bơm trước khi khởi động bơm lần đầu và cả những lần sau nếu bơm bị mất mồi.
- Cái “lúp-bê” (van chân, hay foot valve) là cực kỳ quan trọng trong trường hợp này. Chức năng của lúp-bê là giữ lại nước trong đường ống hút và buồng bơm khi bơm ngừng hoạt động, ngăn không cho nước chảy ngược trở lại bồn. Nhờ đó, lần khởi động sau bơm sẽ không bị mất mồi.
- Nếu không có lúp-bê, mỗi lần bơm dừng, nước trong ống hút sẽ chảy hết xuống bồn. Khi đó, bơm sẽ chạy khô (chạy không tải) ở lần khởi động tiếp theo, gây ra hư hỏng nghiêm trọng cho bơm dẫn động từ.
Tóm lại: Dù là bơm dẫn động từ trục đứng hay trục ngang, nếu bạn lắp đặt theo kiểu hút từ trên xuống (bơm cao hơn mặt chất lỏng), bạn vẫn PHẢI mồi bơm và nên có LÚP-BÊ. Chỉ có loại bơm chìm thân đứng (buồng bơm ngập chất lỏng) hoặc các loại bơm tự mồi chuyên dụng (không phổ biến với bơm dẫn động từ) mới không cần quan tâm đến việc mồi.
Lời khuyên từ chuyên gia để máy bơm hoạt động bền bỉ, kéo dài tuổi thọ:
- Luôn đảm bảo mồi bơm: Đây là nguyên tắc vàng. Tuyệt đối không để bơm dẫn động từ chạy khô dù chỉ một thời gian ngắn. Chạy khô là nguyên nhân hàng đầu gây hỏng hóc, vì các chi tiết bên trong (bạc đỡ, vỏ bọc nam châm) cần chất lỏng để bôi trơn và làm mát.
- Lắp đặt thấp hơn mực chất lỏng (ngập): Nếu điều kiện cho phép, hãy lắp đặt bơm ở vị trí thấp hơn mực chất lỏng trong bồn. Điều này đảm bảo bơm luôn được cấp đầy chất lỏng, loại bỏ hoàn toàn nguy cơ mất mồi và không cần lúp-bê.
- Kiểm tra đường ống hút: Đảm bảo đường ống hút hoàn toàn kín, không có bất kỳ chỗ rò rỉ nào làm lọt khí vào, gây mất mồi.
- Sử dụng lúp-bê chất lượng: Nếu bắt buộc phải hút từ trên xuống, hãy chọn lúp-bê loại tốt, kiểm tra định kỳ để đảm bảo van không bị kẹt hoặc rò rỉ.
- Bảo vệ chống chạy khô: Lắp đặt các thiết bị bảo vệ như công tắc dòng chảy, cảm biến mức nước hoặc rơ le bảo vệ quá nhiệt/quá tải để tự động ngắt bơm khi không có chất lỏng.
- Lọc chất lỏng: Bơm dẫn động từ rất nhạy cảm với các hạt rắn lơ lửng. Chúng có thể gây mài mòn bạc đỡ hoặc kẹt cánh bơm. Hãy đảm bảo chất lỏng bơm sạch, nếu không, cần lắp bộ lọc phù hợp ở đầu hút.
- Kiểm tra định kỳ: Thường xuyên kiểm tra tiếng ồn bất thường, độ rung, nhiệt độ động cơ và đầu bơm. Nếu có sự thay đổi, cần kiểm tra và xử lý kịp thời.
- Vận hành trong giới hạn: Không cố gắng ép bơm chạy quá áp suất hoặc lưu lượng định mức. Điều này sẽ làm giảm tuổi thọ bơm đáng kể.












