Tại sao máy bơm chìm chạy mà nước ra yếu và sôi ùng ục (chạy ngược pha)?
1 giải pháp từ chuyên gia
▲ 6
✔
✔
Phân tích nguyên nhân máy bơm chìm chạy yếu, nước sôi ùng ục và tiếng ồn lạ
Khi máy bơm chìm của anh/chị hoạt động mà nước ra yếu, lại có tiếng sôi ùng ục, đây là dấu hiệu bơm đang gặp vấn đề nghiêm trọng. Với kinh nghiệm của tôi, đây là các nguyên nhân phổ biến nhất:
-
Bơm chạy ngược chiều (ngược pha):
- Nếu là máy bơm 3 pha: Đây là nguyên nhân hàng đầu. Khi đấu nối sai thứ tự 2 trong 3 dây pha, động cơ sẽ quay ngược chiều so với thiết kế. Bơm vẫn chạy, tạo tiếng ồn lớn, nhưng cánh bơm không đẩy nước hiệu quả, thậm chí đẩy ngược lại vào buồng bơm, gây ra tiếng sôi ùng ục và lưu lượng nước cực kỳ yếu.
- Nếu là máy bơm 1 pha: Máy bơm 1 pha không thể chạy ngược pha theo nghĩa đổi pha như bơm 3 pha. Tuy nhiên, nếu tụ điện khởi động hoặc tụ điện vận hành bị hỏng, yếu, hoặc đấu nối sai, động cơ có thể không khởi động đúng chiều, quay yếu, hoặc chỉ rung mà không quay, dẫn đến tiếng ồn lạ và không có nước hoặc nước rất yếu. Tình trạng này dễ bị nhầm lẫn với “ngược pha” vì kết quả tương tự.
-
Bơm bị hụt nước hoặc hút khí: Đây là nguyên nhân cực kỳ phổ biến gây ra tiếng sôi ùng ục.
- Mực nước quá thấp: Máy bơm được đặt ở vị trí mà mực nước hạ thấp hơn đầu hút của bơm, khiến bơm hút phải không khí thay vì nước. Không khí bị nén trong buồng bơm gây ra tiếng sôi ùng ục và làm giảm đáng kể khả năng đẩy nước.
- Đường ống hút hoặc các mối nối bị hở: Dù là bơm chìm, nhưng nếu có rò rỉ tại các mối nối ống từ bơm lên hoặc tại van một chiều (rọ bơm), không khí có thể lọt vào, gây ra hiện tượng sôi và giảm hiệu suất.
- Rọ bơm (van một chiều) bị kẹt hoặc bẩn: Rác, cặn bẩn làm kẹt rọ bơm không đóng kín được, hoặc lưới lọc của rọ bơm bị tắc nghẽn một phần, làm bơm không hút đủ nước.
-
Tắc nghẽn đường ống hoặc cánh bơm:
- Tắc nghẽn ở đầu hút hoặc cánh bơm: Bùn, rác, dị vật lọt vào làm tắc nghẽn lưới lọc đầu hút, hoặc bám vào cánh bơm, làm giảm khả năng hút và đẩy của bơm.
- Tắc nghẽn đường ống đẩy: Đường ống đẩy bị cặn bẩn bám dày, hoặc có vật lạ kẹt bên trong, làm giảm tiết diện dòng chảy và áp lực nước ra.
- Cánh bơm hoặc guồng bơm bị mòn, hỏng: Sau thời gian dài sử dụng, cánh bơm có thể bị ăn mòn, nứt vỡ hoặc khe hở giữa cánh và guồng bơm bị giãn rộng, làm giảm hiệu suất bơm đáng kể. Dù bơm quay nhưng không tạo đủ áp lực và lưu lượng.
- Điện áp cấp cho bơm không ổn định hoặc quá yếu: Điện áp không đủ sẽ khiến động cơ không đạt tốc độ định mức, quay yếu, dẫn đến lưu lượng nước thấp và bơm dễ bị nóng.
Lời khuyên từ chuyên gia để máy bơm hoạt động bền bỉ, kéo dài tuổi thọ
- Kiểm tra chiều quay (đối với bơm 3 pha): Ngay sau khi lắp đặt hoặc đấu nối lại, hãy nhấp điện nhanh và quan sát chiều quay của bơm. Thông thường, thân bơm sẽ có mũi tên chỉ chiều quay chuẩn. Nếu bơm quay ngược, hãy tắt điện ngay lập tức và đảo 2 trong 3 dây pha cấp vào bơm.
-
Kiểm tra và xử lý hiện tượng hút khí:
- Đảm bảo bơm luôn được đặt ngập hoàn toàn trong nước, cách đáy và thành bể/giếng một khoảng an toàn (khoảng 0.5 – 1 mét) để tránh hút cặn và xoáy khí.
- Kiểm tra kỹ các mối nối, mặt bích, van một chiều trên đường ống hút và đẩy xem có rò rỉ không. Siết chặt hoặc thay thế gioăng đệm nếu cần.
- Định kỳ kiểm tra và vệ sinh lưới lọc rọ bơm.
- Vệ sinh định kỳ và loại bỏ tắc nghẽn: Thường xuyên kiểm tra và làm sạch cánh bơm, guồng bơm và lưới lọc đầu hút để loại bỏ bùn đất, rác bám. Việc này đơn giản nhưng rất hiệu quả.
- Kiểm tra tụ điện (đối với bơm 1 pha): Nếu là bơm 1 pha, khi thấy bơm yếu, khó khởi động hoặc có tiếng ù, hãy kiểm tra hoặc thay thế tụ điện mới, đây là linh kiện dễ hỏng nhất.
- Đảm bảo nguồn điện ổn định: Sử dụng thiết bị đo điện áp để kiểm tra nguồn điện cấp cho bơm. Đảm bảo điện áp nằm trong dải cho phép của nhà sản xuất (thường là +/- 5% đến 10% điện áp định mức). Nếu điện áp yếu, hãy sử dụng ổn áp.
- Lắp đặt đúng kỹ thuật: Luôn tuân thủ hướng dẫn lắp đặt của nhà sản xuất. Đảm bảo bơm được treo hoặc đặt vững chắc, không bị rung lắc hay cọ sát vào thành giếng/bể.
- Không để bơm chạy khô: Đây là điều tối kỵ! Tuyệt đối không cho máy bơm chìm chạy khi không có nước, dù chỉ trong thời gian ngắn, vì sẽ làm hỏng phớt cơ khí và động cơ rất nhanh, dẫn đến chi phí sửa chữa lớn. Nên lắp đặt thêm phao báo mức nước để bảo vệ bơm.
- Bảo trì định kỳ: Lên lịch kiểm tra và bảo dưỡng bơm định kỳ bởi thợ chuyên nghiệp để phát hiện và khắc phục sớm các vấn đề tiềm ẩn, giúp bơm hoạt động hiệu quả và kéo dài tuổi thọ.












