Phương án chữa cháy là bộ hồ sơ văn bản thể hiện kế hoạch huy động lực lượng, phương tiện và tổ chức chỉ huy để xử lý hiệu quả các tình huống cháy nổ phức tạp. Việc xây dựng một kế hoạch PCCC chi tiết không chỉ là yêu cầu pháp lý mà còn là giải pháp tối ưu bảo vệ an toàn tính mạng và tài sản cho mọi cơ sở. Hãy cùng Thuận Hiệp Thành Miền Bắc tìm hiểu các mẫu kế hoạch phòng cháy và biện pháp chữa cháy mới nhất.
9+ Mẫu Phương Án Chữa Cháy Cập Nhật Dành Cho Từng Loại Hình Cơ Sở?
Dưới đây là tổng hợp hơn 9 mẫu phương án PCCC mới nhất theo quy định tại Thông tư 149/2020/TT-BCA, được Thuận Hiệp Thành Miền Bắc biên soạn để bạn có thể tham khảo, học hỏi và tải về, áp dụng cho việc chuẩn bị kiểm tra hoặc xây dựng hồ sơ thực tế.
Mỗi loại hình cơ sở có đặc thù riêng về nguy cơ cháy nổ, cấu trúc và quy mô. Do đó, việc xây dựng một kế hoạch chữa cháy phù hợp là vô cùng cần thiết. Dưới đây là bảng tổng hợp các mẫu phương án phổ biến nhất hiện nay.
| STT | Loại Hình Cơ Sở | Mã Mẫu Tham Khảo |
|---|---|---|
| 1 | Nhà xưởng, kho bãi sản xuất | Mẫu PC07 |
| 2 | Tòa nhà văn phòng, trụ sở làm việc | Mẫu PC07 |
| 3 | Chung cư, nhà cao tầng, khu tập thể | Mẫu PC07 |
| 4 | Bệnh viện, cơ sở y tế, trường học | Mẫu PC07 |
| 5 | Trung tâm thương mại, siêu thị, chợ | Mẫu PC07 |
| 6 | Khách sạn, nhà nghỉ, cơ sở lưu trú | Mẫu PC07 |
| 7 | Quán karaoke, quán bar, vũ trường | Mẫu PC07 |
| 8 | Cửa hàng xăng dầu, khí đốt hóa lỏng | Mẫu PC07 |
| 9 | Hộ kinh doanh kết hợp nhà ở | Mẫu PC07 |
| 10 | Phương án cứu nạn, cứu hộ của cơ sở | Mẫu PC08 |
Phương Án Chữa Cháy Là Gì?
Phương án chữa cháy là một kịch bản giả định, dự kiến các tình huống cháy có thể xảy ra và đề ra kế hoạch chi tiết về nhân lực, vật lực, kỹ thuật và chỉ huy để dập tắt đám cháy một cách nhanh chóng, hiệu quả, hạn chế tối đa thiệt hại.
Đây không chỉ là một tài liệu hành chính mà là một cẩm nang sống còn, giúp mọi người trong cơ sở biết rõ vai trò và nhiệm vụ của mình khi có sự cố. Một hồ sơ phương án PCCC tốt sẽ giúp tối ưu hóa thời gian vàng trong 5 phút đầu tiên kể từ khi phát hiện cháy, quyết định đến 80% thành công của công tác chữa cháy ban đầu.

Tại Sao Việc Xây Dựng Phương Án PCCC Lại Quan Trọng?
Xây dựng phương án PCCC là nền tảng để đảm bảo an toàn tính mạng con người, bảo vệ tài sản, duy trì hoạt động kinh doanh liên tục và tuân thủ đầy đủ các quy định pháp luật về phòng cháy chữa cháy.
Việc chủ động xây dựng kịch bản ứng phó mang lại nhiều lợi ích thiết thực:
- Chủ động ứng phó: Giúp lực lượng tại chỗ không bị động, lúng túng khi có sự cố, triển khai Xử lý cháy nổ một cách bài bản, khoa học.
- Giảm thiểu thiệt hại: Một Quy trình tổ chức chữa cháy được chuẩn bị kỹ lưỡng giúp dập tắt đám cháy nhanh hơn, giảm thiệt hại về người và tài sản xuống mức thấp nhất.
- Nâng cao ý thức: Quá trình xây dựng và thực tập phương án chữa cháy giúp nâng cao nhận thức và kỹ năng PCCC cho toàn bộ nhân viên.
- Đáp ứng quy định pháp luật: Đây là yêu cầu bắt buộc đối với các cơ sở thuộc diện quản lý về PCCC, giúp doanh nghiệp tránh được các rủi ro pháp lý.
Căn Cứ Pháp Lý Nào Quy Định Về Việc Lập Kế Hoạch Chữa Cháy?
Các quy định pháp lý chính về việc xây dựng và thực tập phương án PCCC được nêu rõ trong Nghị định 136/2020/NĐ-CP của Chính phủ và Thông tư 149/2020/TT-BCA của Bộ Công an, có hiệu lực từ ngày 10/01/2021 và 20/02/2021.
Đây là hai văn bản pháp quy quan trọng nhất mà mọi cơ sở cần nắm vững để thực hiện đúng và đủ. Các văn bản này quy định chi tiết về đối tượng, nội dung, thẩm quyền phê duyệt và trách nhiệm tổ chức thực hiện kế hoạch chữa cháy.

Hướng Dẫn Chi Tiết Các Bước Xây Dựng Một Phương Án Chữa Cháy Hiệu Quả?
Quy trình xây dựng phương án PCCC hiệu quả gồm 5 bước chính: (1) Khảo sát và đánh giá nguy cơ, (2) Tổ chức lực lượng và phương tiện, (3) Xây dựng kịch bản và quy trình xử lý, (4) Soạn thảo hồ sơ hoàn chỉnh, (5) Trình duyệt và tổ chức thực tập định kỳ.
Để xây dựng một hồ sơ phương án PCCC chất lượng, bạn cần thực hiện tuần tự và chi tiết các bước sau:
- Bước 1: Khảo sát và đánh giá nguy cơ cháy nổ
Tiến hành kiểm tra toàn bộ cơ sở để xác định các khu vực có nguy cơ cháy cao (kho chứa hóa chất, hệ thống điện, khu vực bếp…). Phân tích các loại vật liệu cháy, nguồn nhiệt, lối thoát nạn. Cần hiểu rõ về Phân loại đám cháy và các loại đám cháy có thể xảy ra tại cơ sở.
- Bước 2: Tổ chức lực lượng và phương tiện tại chỗ
Thành lập đội phòng cháy chữa cháy cơ sở, phân công nhiệm vụ rõ ràng cho từng thành viên. Thống kê, kiểm tra và đảm bảo tất cả các phương tiện PCCC (bình chữa cháy, hệ thống báo cháy, máy bơm chữa cháy, họng nước…) đều trong tình trạng sẵn sàng hoạt động.
- Bước 3: Xây dựng kịch bản và quy trình xử lý
Dựa trên kết quả khảo sát, xây dựng ít nhất 2-3 tình huống cháy giả định phức tạp nhất có thể xảy ra. Với mỗi tình huống, vạch ra quy trình xử lý chi tiết: Ai báo cháy? Ai cắt điện? Ai sử dụng phương tiện chữa cháy? Ai hướng dẫn thoát nạn? Ai liên hệ lực lượng chuyên nghiệp?
- Bước 4: Soạn thảo hồ sơ phương án PCCC
Tổng hợp tất cả thông tin trên vào một bộ hồ sơ hoàn chỉnh theo Mẫu PC07 ban hành kèm theo Thông tư 149/2020/TT-BCA. Hồ sơ cần có sơ đồ mặt bằng, sơ đồ bố trí phương tiện, danh sách đội PCCC cơ sở…
- Bước 5: Trình duyệt và tổ chức thực tập
Nộp hồ sơ cho cơ quan Cảnh sát PCCC có thẩm quyền để phê duyệt. Sau khi được duyệt, cơ sở phải tổ chức thực tập, diễn tập phương án ít nhất 1 lần/năm và tổ chức Huấn luyện PCCC định kỳ cho toàn thể cán bộ nhân viên.


Nội Dung Chính Của Một Hồ Sơ Phương Án PCCC Gồm Những Gì?
Một hồ sơ phương án chữa cháy chuẩn theo Mẫu PC07 bao gồm 4 phần chính: Phần A – Đặc điểm cơ sở, Phần B – Tổ chức lực lượng, Phần C – Giả định tình huống cháy và kế hoạch xử lý, và Phần D – Sơ đồ và bổ sung.
Để đảm bảo tính toàn diện và pháp lý, cấu trúc của một bản kế hoạch chữa cháy cần tuân thủ chặt chẽ theo mẫu quy định. Cụ thể như sau:
- Phần A: Đặc điểm của cơ sở liên quan đến công tác PCCC
Phần này mô tả chi tiết về vị trí địa lý, giao thông, nguồn nước, tính chất hoạt động, và các đặc điểm kiến trúc, kết cấu của công trình. Đây là cơ sở dữ liệu quan trọng để đánh giá toàn diện các nguy cơ tiềm ẩn.
- Phần B: Tổ chức lực lượng, phương tiện phòng cháy và chữa cháy tại chỗ
Liệt kê chi tiết về cơ cấu tổ chức của đội PCCC cơ sở, danh sách thành viên và nhiệm vụ được phân công. Thống kê đầy đủ số lượng, chủng loại, vị trí và tình trạng hoạt động của tất cả các trang thiết bị, phương tiện PCCC hiện có.
- Phần C: Tổ chức triển khai phương án chữa cháy
Đây là phần cốt lõi, trong đó phải xây dựng được ít nhất một tình huống cháy phức tạp nhất và một tình huống cháy đặc trưng. Với mỗi tình huống, cần vạch ra sơ đồ diễn biến đám cháy, tính toán lực lượng và phương tiện cần thiết, và xây dựng quy trình tổ chức xử lý từng bước một cách cụ thể.
- Phần D: Bổ sung, chỉnh lý phương án chữa cháy
Phần này ghi lại các lần tổ chức thực tập, diễn tập và những thay đổi, điều chỉnh trong phương án để phù hợp với tình hình thực tế của cơ sở theo thời gian. Kèm theo là các sơ đồ mặt bằng tổng thể, sơ đồ bố trí lực lượng phương tiện.
Cơ Quan Nào Có Thẩm Quyền Phê Duyệt Phương Án Chữa Cháy?
Thẩm quyền phê duyệt phương án PCCC được phân cấp rõ ràng, tùy thuộc vào quy mô và mức độ nguy hiểm của cơ sở, bao gồm Cục Cảnh sát PCCC và CNCH, Công an cấp tỉnh, Công an cấp huyện và Chủ tịch UBND cấp xã.
Việc xác định đúng cơ quan có thẩm quyền phê duyệt là bước quan trọng để đảm bảo hồ sơ của bạn được xử lý nhanh chóng và đúng quy trình. Dưới đây là bảng phân cấp thẩm quyền chi tiết:
| Cơ Quan Phê Duyệt | Đối Tượng Áp Dụng |
|---|---|
| Cục Cảnh sát PCCC và CNCH | Phương án chữa cháy cần huy động lực lượng, phương tiện của nhiều tỉnh, thành phố. |
| Công an cấp tỉnh | Các cơ sở thuộc Phụ lục I Nghị định 136/2020/NĐ-CP; phương án cần huy động lực lượng, phương tiện của nhiều quận, huyện. |
| Công an cấp huyện | Các cơ sở thuộc Phụ lục IV Nghị định 136/2020/NĐ-CP; phương án cần huy động lực lượng, phương tiện của nhiều xã, phường. |
| Chủ tịch UBND cấp xã | Các cơ sở còn lại thuộc diện quản lý PCCC trên địa bàn (thôn, ấp, khu dân cư…). |
Thời Gian Thực Tập Và Chỉnh Lý Phương Án PCCC Là Bao Lâu?
Theo quy định, phương án chữa cháy của cơ sở phải được tổ chức thực tập ít nhất một lần mỗi năm. Đồng thời, phương án phải được chỉnh lý, bổ sung ngay khi có những thay đổi lớn về quy mô, kiến trúc hoặc tính chất hoạt động của cơ sở.
Việc thực tập và cập nhật định kỳ là yếu tố sống còn để đảm bảo phương án luôn phù hợp với thực tế và có tính khả thi cao. Một kịch bản dù hoàn hảo đến đâu cũng sẽ trở nên vô dụng nếu không được rèn luyện và điều chỉnh. Đây cũng là một phần quan trọng trong việc xây dựng các Giải pháp PCCC toàn diện cho doanh nghiệp.

Làm Thế Nào Để Lựa Chọn Máy Bơm Chữa Cháy Phù Hợp?
Để chọn máy bơm chữa cháy phù hợp, cần dựa trên việc tính toán chính xác lưu lượng và cột áp yêu cầu của hệ thống, sau đó lựa chọn loại bơm (điện, diesel, bù áp) và thương hiệu uy tín, đảm bảo tiêu chuẩn PCCC Việt Nam.
Máy bơm là trái tim của hệ thống chữa cháy. Lựa chọn đúng loại máy bơm không chỉ đảm bảo hiệu quả dập lửa mà còn tối ưu chi phí đầu tư. Thuận Hiệp Thành Miền Bắc xin hướng dẫn 3 bước cơ bản:
- Bước 1: Tính toán lưu lượng (Q) và cột áp (H)
Lưu lượng (m³/h): Phụ thuộc vào số lượng họng nước chữa cháy vách tường hoạt động đồng thời. Ví dụ, theo TCVN 2622:1995, lưu lượng cho một họng là 2.5 lít/giây. Nếu phương án yêu cầu 2 họng hoạt động cùng lúc, lưu lượng cần là: 2 họng * 2.5 l/s * 3.6 = 18 m³/h.
Cột áp (mét): Là tổng của độ cao từ máy bơm đến điểm phun xa nhất (H1), tổn thất áp trên đường ống (H2), và áp suất yêu cầu tại họng phun (H3). Ví dụ: H = H1 (độ cao tòa nhà) + H2 (khoảng 10-15% H1) + H3 (thường là 10m). Nếu tòa nhà cao 30m, cột áp yêu cầu khoảng: 30m + 4.5m + 10m = 44.5m. - Bước 2: Lựa chọn loại máy bơm
Một cụm bơm PCCC tiêu chuẩn thường gồm:
• Bơm chính (Điện hoặc Diesel): Cung cấp lưu lượng và áp lực chính cho hệ thống.
• Bơm dự phòng (Diesel hoặc Xăng): Hoạt động khi bơm chính gặp sự cố hoặc mất điện.
• Bơm bù áp: Duy trì áp suất ổn định trên đường ống, tự động hoạt động khi có rò rỉ nhỏ. - Bước 3: Chọn nhà cung cấp uy tín
Lựa chọn nhà cung cấp có chuyên môn, cung cấp sản phẩm chính hãng, có đầy đủ giấy tờ kiểm định PCCC và chế độ bảo hành rõ ràng là yếu tố quyết định đến chất lượng và độ bền của hệ thống.

Việc xây dựng phương án PCCC là một nhiệm vụ quan trọng, đòi hỏi sự đầu tư nghiêm túc về thời gian và kiến thức. Hy vọng với những chia sẻ từ Thuận Hiệp Thành Miền Bắc, quý khách hàng đã có cái nhìn tổng quan và hữu ích để triển khai công tác an toàn PCCC tại cơ sở của mình.
Tìm Hiểu Thêm Về Máy Bơm Chữa Cháy Tiêu Chuẩn
Để đảm bảo phương án chữa cháy của bạn được vận hành hiệu quả, việc trang bị một hệ thống máy bơm chữa cháy chất lượng là điều kiện tiên quyết. Thuận Hiệp Thành Miền Bắc tự hào là nhà phân phối hàng đầu các dòng máy bơm PCCC chính hãng, đạt kiểm định.
Chiết Khấu Cao Cho Đại Lý – Cửa Hàng – Nhà Thầu Toàn Quốc.
Hãy liên hệ ngay với chúng tôi để được tư vấn kỹ thuật và nhận báo giá tốt nhất.
Công Ty TNHH Thuận Hiệp Thành Miền Bắc
Website: Bomnuochanoi.vn
Hotline/Zalo: 0918 218 365 – 0918 089 365 – 0918 025 365
Địa chỉ Hà Nội: 435 Bạch Mai, Phường Bạch Mai, Quận Hai Bà Trưng, Hà Nội
Chi nhánh TPHCM: 1129/3 Lạc Long Quân, Phường 11, Quận Tân Bình, TP.HCM
Kho: 21/20/77 và 21/20/79 KP6, Lê Công Phép, Phường An Lạc, Quận Bình Tân, TP.HCM


















