Xử lý cháy nổ là kỹ năng sinh tồn quan trọng, giúp bạn bình tĩnh dập tắt đám cháy nhỏ và bảo vệ an toàn tính mạng cho bản thân cùng mọi người. Nắm vững các phương pháp xử lý cháy nổ cơ bản là trang bị lá chắn an toàn hiệu quả nhất cho gia đình bạn. Kỹ năng thoát hiểm, phòng chống cháy nổ.
10 Bước Xử Lý Cháy Nổ Cơ Bản Ai Cũng Làm Được Là Gì?
Đây là quy trình 10 bước hành động tuần tự và khoa học, được các chuyên gia PCCC khuyến nghị để tối ưu hóa khả năng sống sót và giảm thiểu thiệt hại khi có hỏa hoạn xảy ra. Quy trình này bao gồm các hành động từ giữ bình tĩnh, báo động, dập lửa ban đầu đến sơ tán và hợp tác với lực lượng chức năng.
Khi hỏa hoạn bất ngờ xảy ra, sự hoảng loạn là kẻ thù lớn nhất. Theo thống kê của Cục Cảnh sát PCCC và CNCH, trong 6 tháng đầu năm 2023, cả nước xảy ra 881 vụ cháy, làm 57 người thiệt mạng. Nhiều trường hợp trong số đó có thể đã được kiểm soát nếu người dân được trang bị kiến thức và kỹ năng ứng phó ban đầu. Thuận Hiệp Thành Miền Bắc đã tổng hợp và chi tiết hóa 10 bước xử lý cháy nổ cơ bản, giúp bạn tự tin và chủ động trong mọi tình huống.

Bước 1: Làm thế nào để giữ bình tĩnh khi có cháy?
Hít thở sâu và chậm từ 3-5 lần để ổn định nhịp tim và tâm trí. Dừng mọi hoạt động đang làm và tập trung hoàn toàn vào việc nhận định tình hình, xác định vị trí đám cháy và lối thoát hiểm gần nhất.
Sự bình tĩnh là chìa khóa vàng quyết định 90% thành công trong việc xử lý sự cố. Khi hoảng loạn, não bộ sẽ tiết ra cortisol, làm giảm khả năng suy nghĩ logic và đưa ra quyết định sai lầm. Hãy dành ra 5-10 giây để hít thở sâu, việc này giúp cung cấp oxy cho não, giúp bạn lấy lại sự kiểm soát và có thể nhận ra các Dấu hiệu nhận biết đám cháy một cách chính xác hơn.
Bước 2: Cần làm gì để báo động cho mọi người?
Hô to CHÁY, CHÁY, CHÁY hoặc sử dụng bất kỳ phương tiện nào có thể tạo ra âm thanh lớn như kẻng, chuông báo cháy, còi… để thu hút sự chú ý và thông báo cho tất cả mọi người trong khu vực nguy hiểm.
Việc báo động nhanh chóng và hiệu quả giúp mọi người nhận thức được nguy hiểm và bắt đầu quá trình sơ tán sớm, giảm thiểu nguy cơ mắc kẹt. Nếu có hệ thống báo cháy tự động, hãy kích hoạt nút báo cháy khẩn cấp ngay lập tức. Hành động này không chỉ cứu sống bạn mà còn cả những người xung quanh.
Bước 3: Tại sao phải ngắt nguồn điện ngay lập tức?
Ngắt nguồn điện qua cầu dao tổng hoặc aptomat để ngăn chặn nguy cơ cháy lan do chập điện, giảm thiểu rủi ro điện giật cho người tham gia chữa cháy và lực lượng cứu hộ, đồng thời làm cho việc dập lửa bằng nước trở nên an toàn hơn.
Theo thống kê, khoảng 40% các vụ cháy tại khu dân cư có nguyên nhân từ sự cố điện. Việc ngắt nguồn điện là một trong những nguyên tắc PCCC cơ bản. Điều này đặc biệt quan trọng khi bạn chưa biết cách Chữa cháy chập điện an toàn. Nếu không thể tiếp cận cầu dao tổng, hãy tránh xa các thiết bị điện và không sử dụng nước để chữa cháy gần khu vực đó.

Bước 4: Làm sao để xác định loại đám cháy và chọn phương tiện chữa cháy phù hợp?
Quan sát vật liệu đang cháy để xác định loại đám cháy. Ví dụ: gỗ, giấy là đám cháy loại A; xăng, dầu là loại B; thiết bị điện là loại C. Từ đó, chọn bình chữa cháy có ký hiệu phù hợp (ABC, BC, CO2) để dập lửa hiệu quả và an toàn.
Sử dụng sai phương tiện chữa cháy không những không dập được lửa mà còn có thể khiến đám cháy bùng phát lớn hơn hoặc gây nguy hiểm. Việc Phân loại đám cháy là kiến thức cơ bản mọi người cần nắm. Dưới đây là bảng phân loại và phương tiện chữa cháy tương ứng:
| Loại Đám Cháy | Vật Liệu Cháy | Phương Tiện Chữa Cháy Phù Hợp |
|---|---|---|
| Loại A | Chất rắn (gỗ, giấy, vải, nhựa) | Bình bột ABC, bình khí CO2, nước, cát |
| Loại B | Chất lỏng (xăng, dầu, cồn, sơn) | Bình bột ABC, BC, bình khí CO2, bọt foam |
| Loại C | Chất khí (gas, metan) và thiết bị điện | Bình bột ABC, BC, bình khí CO2 |
Bước 5: Hướng dẫn sử dụng bình chữa cháy đúng cách theo quy tắc P.A.S.S là gì?
P.A.S.S là viết tắt của 4 bước: Pull (Rút chốt), Aim (Hướng loa phun), Squeeze (Bóp van), Sweep (Quét ngang). Đây là phương pháp tiêu chuẩn quốc tế giúp bạn sử dụng bình chữa cháy một cách nhanh chóng, an toàn và hiệu quả nhất.
Chỉ nên cố gắng dập lửa khi đám cháy còn nhỏ và có lối thoát an toàn phía sau lưng. Thực hiện theo 4 bước sau:
- P – Pull (Rút chốt): Giật mạnh chốt hãm kẹp chì trên miệng bình.
- A – Aim (Hướng vòi phun): Đứng cách đám cháy từ 1.5 – 3 mét (tùy loại bình), hướng vòi phun vào gốc lửa, không phải ngọn lửa. Gốc lửa là nơi nguồn cháy bắt đầu.
- S – Squeeze (Bóp van): Bóp mạnh và liên tục vào tay van để hóa chất chữa cháy phun ra.
- S – Sweep (Quét ngang): Di chuyển vòi phun qua lại theo chiều ngang bao trùm gốc lửa cho đến khi đám cháy tắt hoàn toàn.

Bước 6: Có những phương pháp dập lửa thủ công nào khác?
Đối với các đám cháy nhỏ, bạn có thể sử dụng các vật dụng sẵn có như chăn, mền dày nhúng nước, cát, hoặc thậm chí là nắp vung để dập lửa. Nguyên tắc là cách ly vật cháy với oxy.
Ví dụ, nếu chảo dầu đang bốc cháy trong bếp, tuyệt đối không dùng nước. Hãy bình tĩnh tắt bếp và dùng nắp vung đậy kín chảo lại, lửa sẽ tự tắt sau vài giây do hết oxy. Hoặc dùng một chiếc chăn cotton dày, nhúng ướt và phủ kín lên đám cháy. Đây là những kỹ năng cứu hỏa cơ bản nhưng cực kỳ hữu ích.
Bước 7: Cách gọi cứu hỏa 114 nhanh và chính xác nhất là gì?
Sử dụng điện thoại bấm số 114. Khi kết nối, hãy nói rõ ràng, ngắn gọn các thông tin: Địa chỉ chính xác nơi xảy ra cháy, loại hình công trình (nhà dân, chung cư, nhà xưởng), tình trạng đám cháy và có người mắc kẹt hay không.
Cung cấp thông tin chính xác giúp lực lượng PCCC điều động phương tiện và nhân lực phù hợp, đến hiện trường nhanh nhất có thể. Hãy giữ máy để nhận hướng dẫn thêm nếu cần. Một cuộc gọi nhanh và chính xác có thể rút ngắn thời gian vàng trong cứu hộ từ 5-10 phút.

Bước 8: Phương pháp sơ tán an toàn khi có cháy là gì?
Di chuyển thấp người, men theo tường, dùng khăn ẩm che mũi miệng để lọc khí độc. Tuyệt đối không sử dụng thang máy và chỉ sử dụng cầu thang bộ thoát hiểm. Trước khi mở cửa, hãy kiểm tra nhiệt độ tay nắm.
Khói và khí độc trong đám cháy thường bay lên cao, vì vậy di chuyển thấp người giúp bạn hít thở không khí sạch hơn. Việc dùng khăn thấm nước che mũi miệng có thể lọc được tới 70% các hạt bụi và khí độc. Nếu tay nắm cửa nóng, tuyệt đối không mở vì lửa đang ở ngay phía sau. Hãy tìm lối thoát hiểm khác hoặc dùng vải ướt chèn vào khe cửa và gọi cứu hộ. Nắm vững kỹ năng Xử lý ngạt khói chung cư là vô cùng cần thiết để tăng cơ hội sống sót.

Bước 9: Chúng ta nên hỗ trợ người khác thoát nạn như thế nào?
Trong khả năng an toàn của bản thân, hãy giúp đỡ người già, trẻ em và người gặp khó khăn di chuyển. Nếu quần áo ai đó bị bắt lửa, hãy giúp họ thực hiện quy tắc Dừng lại – Nằm xuống – Lăn tròn để dập lửa.
Ưu tiên an toàn của chính mình trước khi giúp đỡ người khác. Bạn không thể cứu ai nếu chính bạn trở thành nạn nhân. Hướng dẫn mọi người bình tĩnh di chuyển theo lối thoát hiểm. Trong trường hợp có người bị thương, cần thực hiện các bước Sơ cứu người bị bỏng cơ bản như làm mát vết thương bằng nước sạch trong khoảng 15-20 phút trước khi đội y tế tới.
Bước 10: Làm thế nào để hợp tác hiệu quả với lực lượng PCCC?
Khi lực lượng cứu hỏa đến, hãy bình tĩnh lùi ra khu vực an toàn, nhường đường cho họ làm nhiệm vụ và cung cấp các thông tin quan trọng: vị trí đám cháy, số người có thể mắc kẹt, vị trí nguồn nước, sơ đồ tòa nhà nếu có.
Những thông tin bạn cung cấp là vô giá, giúp đội cứu hộ xây dựng Phương án chữa cháy và cứu nạn nhanh chóng, chính xác. Không tụ tập đông người gây cản trở và tuyệt đối tuân thủ sự hướng dẫn của lực lượng chức năng. Việc tuân thủ Nội quy PCCC mới nhất và tham gia các buổi tuyên truyền phòng cháy chữa cháy sẽ giúp bạn có ý thức và kỹ năng tốt hơn trong việc hợp tác này.

Làm Sao Để Chủ Động Phòng Ngừa Cháy Nổ Hiệu Quả?
Phòng bệnh hơn chữa bệnh. Chủ động trang bị kiến thức PCCC, kiểm tra định kỳ hệ thống điện, gas và trang bị các thiết bị PCCC tại chỗ như bình chữa cháy, hệ thống báo cháy và đặc biệt là hệ thống máy bơm chữa cháy đạt chuẩn là biện pháp an toàn và hiệu quả nhất.
Việc trang bị một hệ thống phòng cháy chữa cháy chất lượng là khoản đầu tư xứng đáng cho sự an toàn của tính mạng và tài sản. Một hệ thống máy bơm chữa cháy mạnh mẽ, hoạt động ổn định sẽ là trái tim của hệ thống PCCC, đảm bảo cung cấp nguồn nước dồi dào và áp lực đủ mạnh để dập tắt đám cháy ngay từ khi mới phát sinh.
Tại Thuận Hiệp Thành Miền Bắc, chúng tôi không chỉ cung cấp các sản phẩm Máy Bơm Chữa Cháy chính hãng, đạt tiêu chuẩn PCCC Việt Nam, mà còn tư vấn các giải pháp PCCC toàn diện, phù hợp với từng công trình từ nhà ở dân dụng đến nhà xưởng, khu công nghiệp. Hãy liên hệ với chúng tôi để bảo vệ an toàn cho gia đình và doanh nghiệp của bạn.
Chiết Khấu Cao Cho Đại Lý – Cửa Hàng – Nhà Thầu Toàn Quốc
Thông Tin Liên Hệ – Thuận Hiệp Thành Miền Bắc
Website: Bomnuochanoi.vn
Hotline/Zalo: 0918 218 365 | 0918 089 365 | 0918 025 365
Địa chỉ Hà Nội: 435 Bạch Mai, Phường Bạch Mai, Quận Hai Bà Trưng, Hà Nội
Chi nhánh TPHCM: 1129/3 Lạc Long Quân, Phường 11, Quận Tân Bình, TP.HCM
Kho: 21/20/77 và 21/20/79 KP6, Lê Công Phép, Phường An Lạc, Quận Bình Tân, TP.HCM


















